Blachy dachowe są odporne na trudne warunki atmosferyczne, jeśli grubość stali, powłoka i sposób mocowania odpowiadają obciążeniom w miejscu budowy. Dobrze dobrane i zamontowane pokrycie znosi ulewy, mróz, silny wiatr, śnieg i nasłonecznienie. Słabymi punktami bywają detale: wkręty, obróbki, zarysowana powłoka i brak wentylacji pod arkuszami.
Od czego zależy odporność blach dachowych
Stalowe pokrycia dachowe, takie jak blachodachówka, blacha trapezowa czy panel na rąbek, mają podobną budowę: rdzeń ze stali, warstwę cynku lub alucynku i powłokę organiczną. To, jak znoszą pogodę, zależy od kilku cech jednocześnie.
- Grubość rdzenia stalowego. Grubszy arkusz trudniej wgnieść i lepiej przenosi obciążenia między podporami.
- Warstwa metaliczna i powłoka. Chronią stal przed korozją i promieniowaniem UV, a grubsze powłoki lepiej znoszą zarysowania.
- Profil. Wyższe przetłoczenia usztywniają arkusz i ograniczają ugięcia pod śniegiem.
- Montaż. Liczba i rozmieszczenie wkrętów, obróbki oraz wentylacja połaci decydują o szczelności w czasie burzy.
Przegląd profili i powłok, które można porównać w hurtowni, zawiera strona blachy dachowe. Przy wyborze warto sprawdzić kartę techniczną i warunki gwarancji producenta, bo tam zapisano, do jakiego otoczenia przeznaczona jest dana powłoka.
Wiatr i wichury: mocowanie ważniejsze niż grubość
Podczas wichury największe siły nie dociskają pokrycia, tylko je zasysają. Najmocniej działają na krawędziach dachu: przy okapie, kalenicy, wiatrownicach i narożach, gdzie podmuch próbuje podważyć arkusz.
Dlatego o odporności na wiatr decyduje przede wszystkim mocowanie. Producenci podają schemat wkrętów dla każdego profilu, a w strefach brzegowych zalecają ich zagęszczenie. Obciążenie wiatrem dla danej lokalizacji przyjmuje się według normy PN-EN 1991-1-4.
Po wichurze warto obejrzeć wiatrownice, gąsiory i obróbki kominowe. Poluzowana obróbka szybko się wygina, a odgięty arkusz przy okapie wpuszcza wodę pod pokrycie przy następnym deszczu. Zasady rozmieszczania wkrętów opisuje poradnik jak prawidłowo mocować blachę trapezową.
Śnieg, lód i mróz
Ciężar śniegu przenosi więźba, a nie sama blacha, dlatego obciążenie przyjmuje się w projekcie według normy PN-EN 1991-1-3 dla strefy, w której stoi budynek. Arkusz musi jednak mieć podparcie dopasowane do profilu, inaczej ugina się między łatami.
Gładka powierzchnia sprzyja zsuwaniu się śniegu całymi płatami. Chroni przed tym system przeciwśniegowy: płotki, rury lub bariery montowane nad okapem. Zatrzymują one śnieg nad wejściem, podjazdem i rynnami, które pod lawiną z dachu łatwo się odkształcają.
Mróz sam w sobie nie szkodzi stali z powłoką. Problemem jest lód w rynnach i koszach, który blokuje odpływ i podnosi wodę pod zakłady. Płotki, bariery i rury przeciwśniegowe dostępne są w kategorii akcesoria dachowe.
Deszcz, upał i promieniowanie UV
Ulewny deszcz rzadko przecieka przez sam arkusz. Woda wchodzi najczęściej przy kominach, w koszach, na zakładach i przy wkrętach z popękaną podkładką EPDM, zwłaszcza gdy wiatr zacina z boku.
Latem blacha nagrzewa się i wydłuża, a nocą kurczy. Przy długich arkuszach i źle dokręconych wkrętach praca termiczna rozluźnia mocowania i powoduje trzaski. Promieniowanie UV z czasem matowi kolor, dlatego producenci podają osobną gwarancję na odporność barwy.
Osobnym zjawiskiem są skropliny na spodzie arkusza. Pojawiają się przy dużej różnicy temperatur, gdy pod blachą brakuje membrany ze szczeliną wentylacyjną albo filcu antykondensacyjnego.
Grad i uszkodzenia mechaniczne
Zwykły grad nie przebija blachy dachowej, ale duże bryły lodu mogą zostawić wgniecenia, szczególnie na cienkich arkuszach i płaskich polach między przetłoczeniami. Grubsza stal i wyższy profil zwiększają odporność, choć żadne lekkie pokrycie nie jest całkowicie odporne na wgniecenia.
Większym zagrożeniem dla trwałości są rysy. Uszkodzona powłoka otwiera drogę korozji, dlatego zarysowania zabezpiecza się farbą zaprawkową w kolorze arkusza. Spadające gałęzie warto ograniczyć, przycinając drzewa rosnące nad dachem.
Po dachu chodzi się tylko w miękkim obuwiu, stawiając stopy w dolnych częściach przetłoczeń nad łatami. Dobór powłok odpornych na rdzę opisuje poradnik które blachy dachowe najlepiej chronią przed korozją.
Zagrożenia pogodowe dla blach dachowych w skrócie
Zestawienie pokazuje, gdzie pojawia się ryzyko i co je ogranicza. Szczegółowe wymagania dla konkretnego pokrycia podaje instrukcja producenta.
| Zjawisko | Co może się stać | Co ogranicza ryzyko |
|---|---|---|
| Silny wiatr | podważenie arkuszy i obróbek na krawędziach dachu | wkręty według schematu producenta, zagęszczenie w strefach brzegowych |
| Śnieg | ugięcie arkusza, zsuwanie się płatów na rynny | podparcie dobrane do profilu, płotki lub rury przeciwśniegowe |
| Mróz i lód | zatory w rynnach i koszach, cofanie się wody | drożne odwodnienie, poprawne zakłady i obróbki koszy |
| Ulewa z wiatrem | przecieki przy kominach, wkrętach i zakładach | szczelne obróbki, wkręty z podkładką EPDM, membrana pod pokryciem |
| Upał i UV | praca termiczna arkuszy, matowienie koloru | prawidłowy docisk wkrętów, powłoka z gwarancją na kolor |
| Grad | wgniecenia i rysy powłoki | grubsza stal, wyższy profil, zaprawki farbą |
Przegląd dachu po trudnej pogodzie
Dach z blachy wystarczy obejrzeć raz w roku oraz po każdej wichurze, dużym gradzie i ciężkiej zimie. Przegląd zaczyna się od poddasza, bo zacieki na membranie i krokwiach najszybciej wskazują miejsce przecieku.
- wiatrownice, gąsiory, obróbki kominowe i pas nadrynnowy,
- wkręty: luzy, popękane podkładki, wkręty wkręcone krzywo,
- powłoka: rysy, wgniecenia i ogniska rdzy na krawędziach,
- kosze i rynny: liście, lód, odkształcenia,
- wloty i wyloty wentylacji przy okapie i kalenicy.
Przygotowanie dachu przed zimą opisuje osobny poradnik o tym, jak przygotować dach do sezonu jesienno-zimowego.
W hurtowniach M3 Dachy w Radomiu i Zwoleniu blachy dachowe kompletujemy razem z wkrętami, obróbkami i systemami przeciwśniegowymi, a materiał dowozimy na budowę. Wykonujemy też naprawy pokryć, w tym wymianę pojedynczych arkuszy, a pomiar i wycena są bezpłatne.
Przeczytaj także: Które blachy dachowe najlepiej chronią przed korozją?
Najczęściej zadawane pytania
Czy blacha dachowa wytrzyma grad?
Blacha dachowa wytrzymuje zwykły grad bez przebicia, ale duże bryły lodu mogą zostawić na niej wgniecenia. Odporność rośnie wraz z grubością stali i wysokością profilu. Po gradobiciu warto sprawdzić powłokę i zabezpieczyć rysy farbą zaprawkową, zanim pojawi się korozja.
Czy wiatr może zerwać dach z blachy?
Prawidłowo przykręcony dach z blachy wytrzymuje silny wiatr, a zerwania wynikają zwykle ze zbyt małej liczby wkrętów lub słabej konstrukcji. Najbardziej narażone są krawędzie dachu, dlatego tam stosuje się gęstsze mocowanie. Schemat wkrętów dla danego profilu podaje producent w instrukcji montażu.
Czy na dachu z blachy potrzebne są płotki przeciwśniegowe?
Płotki przeciwśniegowe są potrzebne wszędzie tam, gdzie zsuwający się śnieg może uszkodzić rynny albo spaść na wejście, chodnik lub podjazd. Gładka blacha sprzyja zsuwaniu się śniegu całymi płatami. Płotki lub rury montuje się nad okapem, mocując je do konstrukcji dachu według zaleceń producenta.
Jak często kontrolować stan blach dachowych?
Stan blach dachowych kontroluje się raz w roku oraz po każdej wichurze, gradobiciu i ciężkiej zimie. Przegląd obejmuje wkręty, obróbki, powłokę, rynny i kosze, a także poddasze, gdzie najszybciej widać zacieki. Drobne usterki usunięte od razu nie przeradzają się w przecieki.
Jak ciąć blachę dachową, żeby nie uszkodzić powłoki?
Blachę dachową tnie się nożycami ręcznymi lub elektrycznymi, a nie szlifierką kątową. Iskry i wysoka temperatura niszczą powłokę na krawędzi, a gorące opiłki wtapiają się w arkusz i rdzewieją. Opiłki po cięciu i wierceniu zmiata się z dachu na bieżąco.