Rodzaje blachy trapezowej rozróżnia się przede wszystkim po wysokości trapezu i przeznaczeniu: są profile elewacyjne, dachowe i konstrukcyjne. Kolejne kryteria to sposób zabezpieczenia stali (ocynk, alucynk, powłoki organiczne), grubość arkusza oraz wykończenie spodu, na przykład filc antykondensacyjny. Od tych cech zależy, gdzie dany arkusz się sprawdzi.
Jak oznacza się profile blachy trapezowej
Producenci oznaczają profile literą T i liczbą, która odpowiada przybliżonej wysokości trapezu w milimetrach. Profil T-18 ma więc przetłoczenia wysokie na około 18 mm, a T-50 na około 50 mm. Dopiski w nazwie wskazują zwykle wersję dachową lub elewacyjną.
Na rynku spotyka się profile od kilku milimetrów do około 200 mm wysokości. Wyższy trapez daje sztywniejszy arkusz, który może opierać się na rzadziej rozstawionych podporach. Profile, powłoki i kolory dostępne w hurtowni zestawia strona blacha trapezowa.
Rodzaje blachy trapezowej według wysokości profilu
Najczęściej stosowany podział dzieli profile na trzy grupy. Granice między nimi są umowne i różnią się u producentów, dlatego o zastosowaniu decyduje opis przeznaczenia w karcie technicznej konkretnego wyrobu.
Niskie profile elewacyjne i na małe dachy
Profile o wysokości od kilku do około 20 mm, takie jak T-7, T-14 czy T-18, stosuje się głównie na ścianach, podbitkach, ogrodzeniach i elementach wykończeniowych. Ich wersje dachowe kryją mniejsze obiekty: garaże, wiaty i altany, przy gęstym rozstawie łat.
Średnie profile dachowe
Profile o wysokości od około 20 do 60 mm, na przykład T-35 czy T-50, to typowa blacha na dachy domów o prostej bryle, budynków gospodarczych, hal i magazynów. Większa sztywność pozwala kryć długie połacie i oprzeć arkusz na rzadziej rozstawionych płatwiach.
Wysokie profile konstrukcyjne
Profile o wysokości ponad 100 mm, sięgające około 200 mm, pracują jako element nośny. Układa się je na stalowych płatwiach hal jako podkład pod ocieplenie i hydroizolację dachu płaskiego albo stosuje w stropach. Ich dobór wymaga obliczeń konstruktora i tabel obciążeń producenta.
Porównanie profili blachy trapezowej
Wysokości i przykłady oznaczeń w tabeli są orientacyjne. Dokładne wymiary, szerokość krycia i dopuszczalne rozstawy podpór podaje karta techniczna producenta.
| Grupa profili | Orientacyjna wysokość trapezu | Przykładowe oznaczenia | Typowe zastosowania |
|---|---|---|---|
| Niskie | od kilku do ok. 20 mm | T-7, T-14, T-18 | elewacje, podbitki, ogrodzenia, dachy garaży, wiat i altan |
| Średnie | ok. 20-60 mm | T-35, T-50 | dachy domów o prostej bryle, budynki gospodarcze, hale, magazyny |
| Wysokie | ponad 100 mm, do ok. 200 mm | np. T-135 | nośny podkład dachów płaskich hal, stropy, według projektu |
Wymiary popularnych profili blachy trapezowej
Ten sam symbol nie oznacza identycznych wymiarów u każdego producenta. Profil T18 ma u jednych wysokość 16,5 mm, u innych 18 mm, a szerokość krycia różni się o kilkadziesiąt milimetrów.
| Profil | Wysokość trapezu | Szerokość krycia | Grubość blachy | Typowe zastosowanie |
|---|---|---|---|---|
| T7 | 6,7 mm | 1177 mm | 0,4-0,5 mm (Blachotrapez) | elewacje, podbitki, sufity; nie na dach |
| T14 | 13 mm | 1111 mm | 0,5-0,7 mm (Blachotrapez) | elewacje, dachy mniejszych budynków, garaże, altany |
| T18 | 16,5-18 mm | 1127-1128 mm | 0,5-0,75 mm | dachy domów, garaży, wiat i budynków gospodarczych, elewacje |
| T20 | 17-19 mm | 1070-1095 mm | 0,5-0,75 mm (Blachotrapez), 0,5 mm (Ruukki) | dachy budynków mieszkalnych, gospodarczych i przemysłowych, także duże wiaty |
| T35 | 34 mm | 1035-1065 mm | 0,5-1,0 mm | większe dachy, hale, magazyny |
| T45 | 45 mm | 980 mm (Pruszyński) | 0,5-1,0 mm | dachy i elewacje |
| T55 | 54,5 mm | 1000 mm | według karty producenta | duże obiekty usługowe, hale produkcyjne |
| T135 | 135 mm | 634 lub 950 mm (Pruszyński) | 0,7-1,5 mm | profil konstrukcyjny: dachy o dużych rozpiętościach, stropy, według projektu |
Wartości orientacyjne na podstawie kart, instrukcji i stron produktów Blachotrapez, Pruszyński i Ruukki. Przy zamówieniu obowiązuje karta konkretnego produktu.
Przy liczeniu materiału liczy się szerokość krycia, czyli użytkowa, a nie całkowita. Arkusz T-18 plus Blachotrapez ma ok. 1173 mm szerokości całkowitej i 1127 mm szerokości krycia, bo część fali chowa się w zakładzie.
Od profilu zależy też minimalny spadek dachu. Pruszyński podaje dla T18 co najmniej 6°, Ruukki dla T35 4°, a Blachotrapez dla T-18 plus 9°. Maksymalna długość arkusza to zwykle 6-12 m, zależnie od profilu i producenta.
Powłoki ochronne blachy trapezowej
Stal w blasze trapezowej chroni najpierw warstwa metaliczna, a w wersjach powlekanych dodatkowo powłoka organiczna z kolorem. To drugie kryterium podziału arkuszy.
- Ocynkowana. Ma tylko warstwę cynku i srebrny kolor. Stosuje się ją głównie na budynki gospodarcze i elementy pomocnicze.
- Alucynkowa. Pokryta stopem aluminium i cynku, również w naturalnym srebrnym kolorze.
- Poliestrowa z połyskiem. Najczęściej wybierana powłoka kolorowa, która daje podstawową ochronę przed korozją i UV.
- Matowa i strukturalna. Zwykle grubsza od standardowego poliestru, mniej odbija światło i lepiej maskuje drobne rysy.
- Grubsze powłoki, na przykład poliuretanowe. Bardziej odporne na zarysowania i promieniowanie UV, zwykle z dłuższą gwarancją producenta.
- Wykończenia dekoracyjne. Struktury przypominające drewno lub kryształki lodu oraz blachy z posypką z kruszywa.
Rodzaj powłoki decyduje o długości gwarancji producenta. Jej warunki, w tym zasady konserwacji i ograniczenia dla budynków w agresywnym otoczeniu, opisuje karta gwarancyjna, którą warto przeczytać przed zakupem.
Grubość blachy trapezowej a nośność arkusza
Ten sam profil bywa produkowany w kilku grubościach rdzenia stalowego. Nośność arkusza zależy jednocześnie od wysokości trapezu, grubości blachy i rozstawu podpór, dlatego żadnego z tych parametrów nie dobiera się w oderwaniu od pozostałych.
Orientacyjnie na dachy domów jednorodzinnych i garaży wybiera się blachę o grubości 0,45-0,5 mm, a na hale i budynki przemysłowe od 0,5 mm wzwyż. Profile konstrukcyjne mają grubsze arkusze, dobierane według tabel obciążeń.
Dobór grubości do rozstawu łat na mniejszych obiektach omawia poradnik jaką grubość blachy trapezowej wybrać na dach garażu lub wiaty.
Wykończenie spodu: filc antykondensacyjny i wersje perforowane
Blachy na nieocieplone dachy zamawia się często z filcem antykondensacyjnym naklejonym fabrycznie od spodu. Filc zatrzymuje skropliny powstające przy różnicy temperatur i oddaje je do powietrza, gdy warunki się zmienią. Przy okazji tłumi część odgłosu deszczu.
Na dachach ocieplonych zamiast filcu stosuje się membranę wysokoparoprzepuszczalną i szczelinę wentylacyjną, którą producenci określają zwykle na co najmniej 2-3 cm. Więcej o warstwach tłumiących hałas na poddaszu zawiera wpis o tym, czy blacha trapezowa wymaga izolacji akustycznej na poddaszu.
Wersje perforowane niskich profili służą na elewacje, sufity, ogrodzenia i ekrany techniczne, gdzie liczy się przewiewność lub efekt dekoracyjny. Jako pokrycia dachowego się ich nie stosuje.
Jak wybrać blachę trapezową do budynku
Dostępne warianty łatwiej porównać, gdy wybór przechodzi się w stałej kolejności.
- Przeznaczenie: dach, ściana czy element nośny.
- Profil dobrany do rozstawu łat lub płatwi według tabel producenta.
- Grubość rdzenia dopasowana do profilu, obciążeń śniegiem i wiatrem oraz wielkości połaci.
- Powłoka odpowiednia do otoczenia budynku i oczekiwanej gwarancji.
- Spód arkusza: filc na dach nieocieplony, membrana i wentylacja na ocieplony.
- Arkusze na całą długość połaci, zamawiane razem z obróbkami, wkrętami z podkładką EPDM i taśmami.
Sposób przykręcania arkuszy do łat opisuje poradnik jak prawidłowo mocować blachę trapezową do konstrukcji drewnianej.
M3 Dachy w Radomiu i Zwoleniu jest autoryzowanym dealerem m.in. Blachotrapez, Ruukki i Budmat. W hurtowni można porównać profile i powłoki oraz skompletować obróbki, a pomiar dachu i wycena są bezpłatne. Szczegóły oferty zawiera strona blacha trapezowa.
Przeczytaj także: Zalety i wady blachy trapezowej jako pokrycia dachowego
Najczęściej zadawane pytania
Jakie są rodzaje blachy trapezowej?
Blachę trapezową dzieli się na profile elewacyjne, dachowe i konstrukcyjne, które różnią się wysokością trapezu. Kolejne kryteria to zabezpieczenie stali (ocynk, alucynk, powłoki poliestrowe i grubsze), grubość arkusza oraz wykończenie spodu. Wybór zależy od tego, czy blacha ma kryć dach, ścianę, czy przenosić obciążenia.
Co oznacza symbol T przy blasze trapezowej?
Litera T z liczbą oznacza profil trapezowy o wysokości przetłoczenia podanej w przybliżeniu w milimetrach. T-18 ma więc trapez wysoki na około 18 mm, a T-35 na około 35 mm. Dokładne wymiary, szerokość krycia i dopuszczalne rozstawy podpór podaje karta techniczna producenta.
Jaki profil blachy trapezowej wybrać na dach domu?
Na dach domu wybiera się profil dachowy dopasowany do rozstawu łat i wielkości połaci. Niski profil wymaga gęstszego podparcia, a wyższy jest sztywniejszy i lepiej znosi duże połacie oraz obciążenie śniegiem. Wybór potwierdza się w tabelach obciążeń producenta dla danej grubości blachy.
Czym różni się blacha ocynkowana od powlekanej?
Blacha ocynkowana ma tylko warstwę cynku, a powlekana dodatkowo powłokę organiczną z kolorem. Powłoka organiczna wydłuża ochronę przed korozją i promieniowaniem UV oraz pozwala dobrać kolor do budynku. Wersje ocynkowane wybiera się głównie na budynki gospodarcze i elementy pomocnicze.
Kiedy stosuje się blachę trapezową z filcem?
Blachę z filcem antykondensacyjnym stosuje się na nieocieplonych dachach, takich jak wiaty, garaże, magazyny i hale. Filc zatrzymuje skropliny powstające na spodzie arkusza, dzięki czemu woda nie kapie do wnętrza. Na dachu ocieplonym z membraną i szczeliną wentylacyjną filc zwykle nie jest potrzebny.